bas

UYARI:  Sağlık ile ilgili dosyaları oluyacaklar, uyarılar  bölümünü okumadan siteye giriş yapmayınız. Devamı için tıklayınız...


>  Ana sayfa
> Doktor dosyaları
> Hasta dosyaları

 

> İzmir dosyaları
> Turkish Heritage



Müveddet salonu

 

Müveddet salonu neresidir bilir misiniz ?.

Burası Basmane Çorakkapı camisinin karşısında oteller sokağı girişinde  bulunan İş bankasının olduğu yer.
Müveddet salonu  Cumhuriyet öncesi çok gözde bir meyhane. Çalgılı, çengili ve konsomatrisleri çalıştığı bir yer . Kent tarihçisi ve bu bölgeye gönül vermiş, bu bölge ve İzmirin eski Türk kültür, eser ve yaşayışını araştıran kişisi olan Mim. Sayın Orhan Beşikçiden çok şey öğrendim.
(http://www.kentyasam.com/akinci-fettah-mahallesi-yhbrdty-3708.html)

Burası 1930 lu yıllarda yine camekanlı durumda. Kapıları kapalı, ama burası Müvedde içkili salonu, O tarihe kadar da içkili salon olduğunu biliyoruz. Daha sonra muhtemelen 1950 li yılların başında çay salonuna döndürülmüş, Aşağıda bulunan resim 1954 tarihinde çekilmiş ve çay salonu olduğu dönemi gösteriyor. Ben de buranın o halini hatırlıyorum.  Yalnız Büyük Fettah sokağa (1297 sokak) yokuştan dönerken orada kapalı bir bölümü vardı. Burada bulunan kapı çok geniş değil idi. Sokağa bakan tarafta pencere varmı idi net olarak hatırlamıyorum. Burası içkili bir gazino idi. Kapının olduğunu, bizlerin arap fotoğrafçı olarak bildiğimiz sokak fotoğrafçısının burada tezgahının olması ve bizim de o dönemin vesikalık fotoğraff çekimlerini yaptırtmam nedeni ile hatırlıyorum. Benden çok ileri yaşta olan aile bireyim de çocukluğunda ayni kişinin orada olduğunu söyledi.
Benim Orhan bey' den yeni öğrendiklerim içerisinde buraya Osmanlı döneminde şehzadelerin geliyor olması var. (
l)

Aiağıdaki resim, 1953  yılına yani Müveddet çay salonuna ait.Salonun arka planında görülen yüksek bina Şeyh bedri efendinin misafirhanesidir. Bu bina günümüzde bulunmaktadır. Müveddet salonu daha sonra Basmane İş bankası olmuştur.Misafirhanenin bitişiğinde, ağaçların görüntüsü ile kısmen izlenen bina Şeyh bedri efendinin malikanesidir. Bu gün yerinde iş ganları vardır. Renkli fotoğraf günümüzü göstermektedir. Bedriiiiiiuk evi, fotoğrafta ağaçların arkasında görülür ( teknik olarak kötü foto çekmişim).


muvedet



muved-foto


Yukarıdaki resimde İş bankasının arkasında görülen bina 1970 yıllatrına kadar İclal hanımların konağı idi. Arada bulunan sokak 1297 sokaktır, Bedri efendi ve kardeşi Şemsi (Bedrettin ve şemswettin)efendinin kabirlerinin bulunduğu Mısri dergahı buradadır.

Aşağıda ki resim o bölgenin eski fotoğrafını göstermektedir. Saçakların özelliği (195 fotoğrafı ile karşılaştırıbnız lütfen) Müvedde salonunun o tarihlerde açıkolduğunu göstermektedir.

muv-3

Bölge ne kadar kapalı olsa da, demek ki, sosyetik ve kalbur üstü ve de paralı kişilerin gittği mekanların açılmasında hele böyle bir bölge de ve dini bir yapının olduğu yerde açılmasında bir sakınca olmamış. Ne diyeyim " paranın pulun gözü kör olsun ". Demek ki , zaman değişse bile, bazılarına bir şeyler yapılamıyor. Bunlar korunuyor ve ya görmezden geliniyor. Benim bildiğim, buranın eski yerleşikler tarafından hiç hoş karşılanmadığıdır.
Benim burası ile olan anım benim ilk okul çağlarım ile ilgili. Bir dönem, burayı çalıştıranlar, evimizi sokak kapısının karşısında bulunan çıkmazın girişinde bulunan demir elektrik direğinin dibine bir sandık yerleştirdiler. Büyük bir sandık idi. Bir gün içine ne koyuyorlar diye merak ettim. Sandık yada tahta kasa da diyebilirsiniz. Şu anda şekli inanın gözümün önünde. İç kısmı teneke kaplı idi.  Dibi ıslanmış talaş ( talaş olduğunu sandığı açan adamdan öğrenmiştim) ile dolu idi. Adam içini temizledi. O zamanlar plastik poşet yok, çıkanları bir teneke kutuya koydu. Getirdiği yeni talaşları temizlediği teneke ile kaplı olan sandığın dibine döktü, üstüne kalıp bu yerleştirdi. Sonra üstüne yanlamasına içki şişeleri yerleştirdi. İçki şişesi olduğunu biliyordum, tekel ve müskirat bayilerinde görmüştüm. Kendi evimizde içki hiç olmaz idi. Sonra üstüne tekrar talaş döktü, talaşları sandığın yan taraflarına doğru itti. En üstte şişeler görülüyor idi tekrer bu şişelerin üstüne buz kalıpları koydu ve hepsinin üstünü bir çuval ile kapladı. Sandığın kağaını kapattı ( kapağın da iç kısmı teneke kaplıydı). Sonra asma kilit ile kilitledi ve gitti. Bir zaman sonra sokakta oyun oynarken, bekçi ve polis ile birlikte o adamın geldiğini gördüm. Polis, şimdi hatırlayamadığım kelimeler ile bağırıp çağırıyordu. Galiba türbenin karşısında bu yapılır mı diyor idi. Korktum. O yıllarda polis ve bekçiden çok korkardık. Adam kasayı açtı içindekileri çuvala koydu, hem sandığı hem de şişeleri götürdü, bir daha da orada sandık görmedik. Muhtemelen, mahalleden şikayet etmişlerdir. Sokağın böyle şeylere tahammülü yok idi. Yerleşikler, tipik Osmanlı kültürü izleri taşıyan kendi halinde sıradan  insanlardı.

Buranın yıkılıp, Basmane de ki İş Bankasına dönüşünün nasıl olduğunu da biliyorum.  İş bankası sitesi, Basmane şubesinin 1950 tarihinde açıldığını yazıyor. Ancak bu şube o tarihte yok. Muhtemelen Basamne İşbankası şubesinin başaka bir yerleşimde açıldığı tarihi yazmakta.  Burası 1960' lı yılların başında yapıldı. 

Şeyh bedri efendinin evi, Tekke, o bölgede bulunan binalar, içindekiler ile lgi bölümlere  aşağıdaki linkte buklunan dosyalarda ulaşabilirsiniz.

http://www.spinanet.com/IZMIR/Muveddet_salonu.html





Diğer Anılar ve yerler dosyası için tıklayınız............


Eleştiri, hata ve katkılarınız için

oskocana@yahoo.com.tr   adresine yazabilirsiniz.

14 Mart 2017

Osman Koçanaoğulları - İZMİR

 

COPYRIGHT   2014    Dr. Osman Koçanaoğulları    İZMİR