Kadifekale  camii

Kadifekale içinde bir cami olduğunu biliyoruz. Ben tarihçi olmadığımfan burada sadece kısa tarihi bilgiler yazılıdır.

Cami konusunda zihnim bulandı. Bugün, 1919 tarihli bir fotoğraf gördüm. Cami net olarak görülüyor. Harabe şekline gelmiş, minarenin yarısı da duruyor. Fotoğraf İzmirde o tarihlerde bulunan Amerikan koleji öğretmenleri veya onlarla birlikte olan gezgin grubu. Fotoğraf o okulun direktörü tarafından çekilmiş.  St. Policarp' ın mezarı olduğu yerin  daha sonra sadece bir şapel ( küçük kilise, bizdeki  ufak mescit) olduğu belitilmiş (levantine heritage- St.Policarp tomb sayfaları). Aşağıdaki haritadada görüleceği gibi burası kale surlarının dışında. Caminin yanında harabelerin olduğu görülüyor, ön tarafında ( doğu istikameti) sarnıç olduğunu düşündüğüm yapılar var.  Caminin ve minaresinin görüldüğü 1919 tarihli fotoğrafta cami yanında şapel görülmüyor.  Peki, günümüz fotoğrafında, şapel kalıntıları olduğu söylenen önünde ki Messcit restorasyonu tabelası ne anlama geliyor. Bu yazdıklarımın yorumunu ancak tarihçiler ve uzmanlar yapabilir. Benim bilgim bunlar için hiç ama hiç yeterli değildir.

Caminin 1306 yılında yapıldığı resmi kayıtlarda var. Adı , yukarı kale camisi. Yaptıran kişide biliniyor.Evliya çelebi çok sonraları bu camiden söz etmiş. Neden yukarı kale adı verilmi ?. O yıllarda 2 adet kale var İzmirde. Eski limanı ( günümüz kemeraltı ve Konak)  ve orada yerleşik rumları koruyan, önceleri Bizans daha sonra da Rodos şövaleyelerinin elinde bulunan bir kale var. Bir de yukarıda, kadifekale olarak adlandırdığımız, günümüze sadece iç kale kalıntıları kalan kale var. Bu kalenin surlarının denize kadar uzandığı da biliniyor. 1760 tarihli haritada cami görülüyor.

Caminin yapılış tarihi 1306 olduğundan, bu tarihlerde Türk ve müslüman bir toplum burada yaşamakta olmalı. Kale içinde ki cami, her halde ya halk  ya da kale içinde bulunan askeri personel için yapılmış. Nedeni ne olursa olsun bir Türk- müslüman  varlığı o yıllarda İzmirde var. Anadolu, henüz Türk beylikleri döneminde.

Kabaca, bir mantık yürütecek olursam, Gavur izmir ve Türk müslüman İzmir o yıllarda oluşmuş. Aşağısı Hiristiyanların, yukarısı Türk ve müslümanların kontrolünde. Hiristiyan kontrol (önce Bizans sonra şövalye dönemi), 1402 yılında Timur'un  aşağıdaki kaleyi alıp yok etmesi ile sonlanmış. Bu durum en azından yönetim olarak böyle.

Şu anda Caminin 1919 yılında görülen kalıntıları görülmüyor. Cami kaç yılına kadar işlev görmüş, bilmiyorum. Kaynak bulamadım. Mantık yürüttüğümde, ya yerleşiklerin basmaneye doğru göçü ya da kale içinde ki askeri garnizonun oradan çekilmesi sonucu görevi sonlanmıştır. Kullanılmayan binaların zaman içerisinde metruk ve bakımsızlıktan yıkılması, bu camiiçin de geçerli olmuş diye düşündüm. Yine tarihçi ve uzaman görüşü gerekir diye düşünüyorum


1760harita



.

kadife1919

1919 tarihli , cami fotoğrafı




kadiferubelin
Cami olarak tanımlanan St. polkarp- Chapeli gösteren fotoğraf. Burası cami değil. Yukarıda bulunan fotoğraftaki yapı ile bir benzerliği yok



kadifeguncel

Günümüz fotoğrafı. Burada da görülen pek cami görüntüsü değil gibi düşünüyorum

SONUÇ: Tarihçi ve uzmanlar bunları yorulamalı diye düşünüyorum.


Diğer Anılar ve yerler dosyası için tıklayınız............


Öneri, katkı ve eleştirileriniz için

oskocana@yahoo.com.tr   adresine yazabilirsiniz.

14 Mart 2017

Osman Koçanaoğulları - İZMİR


COPYRIGHT   2014    Osman Koçanaoğulları    İZMİR