Balkan göçleri - Selaniğe varış

Bu olaylar ile ilgili anım 1978 tarihine uzanıyor. Bir toplantı için 1978 yılında Selaniğe gittim. Boş bir günde, şehiri kendi başıma gezmeye çıktım. Bu binanın ne olduğunu bilmeden yaklaştım. Minarenin külahı yoktu. Giriş kapısını gördüm,. Burası Romadan , bizanns ' a kalmış ve daha sonra kiliseye çevrilmiş, Osmanlı egemenliğinde de cami olarak (Hortacı mehmet paşa camisi olarak) kullanılmış. Ben gördüğümde, Selanik depreminin üzerinden çok az bir süre geçmiş idi ve minaresinin yıkık olduğunu hatırlıyorum. Zyarete kapalı idi.  Restorasyon  da vardı uzaktan bakmakla yetindim.
Geri döndüğümde, satın aldığım ve kendi çektiğim diyapozitifleri evde gösterir iken, bu görüntü çıktığında, babamın gözlerinden yaş geldiğini fark etim. Sormam üzerine anılarını anlattı. Babam bir tarih vermedi ama Birinci balkan savaşı olduğunu söyledi. Babamın anlattıkları ile geçenlerde, en büyük kardeşimin anlattıklarını birleştirince, gerçekten yürek yakan hüzünlü bir olayın olduğunu ve babamın da bu nedenle göz yaşı akıttığını anladım.
Dedem, cephede, balkan savaşı var. Henüz göçlerin çok yoğun olmadığı bir dönem. Babam, annesini ve kendinden küçük 3 kardeşini, çocuk denecek bir yaşta,
yükte hafif pahada ağır eşyalar ile tüm arazilerini terk ederek Üsküp yakınlarında ki bir kazadan alıp, dağ dere geçip Selaniğe varıyor. Bildiğim bu yolculuğun çok uzun sürmüş olduğu. Bu bina, o dönemde cami (araştırdım, Hortacı Mehmet paşa camisi, ama babam orayı Rotonda olarak hatırladı. Her halde halk dilinde  adı Rotonda idi ). Babamların ve diğer muhacirlerin geçici süre olarak konakladıkları yerlerden birisi. Babam, Camilerin ve Selanikte oturan Türk ailelerinin, göçmenlere nasıl yardımcı olduğunu anlatmıştı. Bana sadece " şadırvanı yerinde duruyor mu ? " sorusunu sormuştu. O şadırvanda, insanların  su alabilmek için beklediklerini anlatmıştı. Ben uzaktan görebildiğim için görmemiştim.  Kaldıkları sürede (süresini bilmiyorum), öğretmenlik ve öğrencilik te yapmış. Bu neden ile uzunca bir süre kalmış olmaları gerekiyor. Dedem kendilerini orada bulmuş   ( Birinci balkan savaşı sonrası olmalı ).  Bu dönem başlangıcı her halde Selaniğin henüz kaybedilmediği zamana denk geliyor.  Arkasından yine yollara düşüş ve önce İstanbula oradan da İzmire varış. Yunan hududundan geçerken, önemli bir rüşvetin ( sarı lira olarak) dedem tarafından Yunanlıl gümrükçülere verildiğini ablam anlattı. Başka türlü, varlıklarını geçirmek mümkün olmamış. İzmire 1912 yılında vardıklarına göre, tüm bu göç yaklaşık bir sene kadar sürmüş olmalı.




selanik-rotonda

.

Diğer Anılar ve yerler dosyası için tıklayınız............


Öneri, katkı ve eleştirileriniz için

oskocana@yahoo.com.tr   adresine yazabilirsiniz.

14 Mart 2017

Osman Koçanaoğulları - İZMİR


COPYRIGHT   2014    Osman Koçanaoğulları    İZMİR