baslik

UYARI:  Uyarılar  bölümünü okumadan siteye giriş yapmayınız. Devamı için tıklayınız...




Düşük ayak klinik tablosu ve siyatik ağrısı ile gelen hastalarda, yapılan BT veya MR tetkikleri sonucunda omurga düzeyinde saptanan disk ya da artroz gibi değişiklikler lezyon yerinin belde olduğu fikrine kapılmamıza yol açar. 35 - 40 yaşın üzerinde olan ve bel fıtığına ait her hangi bir yakınması olmayan kişilerin yaklaşık olarak % 30' unda disk, artroz gibi MR veya BT görüntülerinin olduğunu biliyoruz. Burada, doktor olarak, zedelenme yerinin gerçekten bel bölgesi olduğundan emin miyiz ?. Lezyon yerinin saptanması, uygulanabilecek yanlış cerrahilerin önüne geçer. İçinde bulunduğunuz dosya bu ayırımın özelliklerini içermektedir.

Sinir kökü ve periferik sinir ayırımı ile ilgili genel bilgiler Sinir kökü ve periferal sinir tutuluşu ayırımı  adlı dosyadadır.

Düşük ayak, ayak bileğinden ayak ve ayak parmaklarının dorsal fleksiyon kaybı ile ayak bileğinden ayağın eversiyon kaybını tanımlar. Düşük ayak;
1- Sinir kökü (radiks, root) tutuluşunda (L4-5 disk hernisi, L4-5 foramen stenozu)
2- Siyatik sinir tutuluşunda,
3- Peroneal (Fibüler) sinir tutuluşlarında görülebilir.

Omurilik ya da beyin tutuluşlarında da düşük ayak görülebilir. Ayırıcı tanıda piramidal yol irritasyon belirtisi olan Babinski  refleksi belirleyicidir. Hastada Babinski pozitifliği lezyonun omurilik veya beyinde olduğunu gösterir. 
Düşük ayakta lezyon yeri yerleşiminin belirlenmesinde aşağıdaki kuvvet muayeneleri çok önemlidir. Bunlar;
1- Ayak dorsal fleksiyonu
2- Ayak plantar fleksiyonu
3- Ayak inversiyonu
4- Ayak eversiyonu
5- Kalça abdüksiyonu

Ayak dorsal ve plantar fleksiyon , Ayak İnversiyon ve Eversiyon muayenesi

dusukay

dusukay

siy_sin_dal

 Lezyon yerinin saptanmasında, Fibüler siniri (peroneal sinir) oluşturan sinir köklerinden (L4, L5, S1, S2 sinir kökleri) orijin alan ancak fibüler sinir ile taşınmayan sinirlerin innerve ettiği kasların kuvvetlerine bakılmalıdır. Bu tanıma uyan iki adet sinir vardır. Bunlar, superior ve inferior gluteal sinirlerdir.  Kalçanın internal ve eksternal rotasyonu, kalça fleksiyonu, kalça ekstansiyonu, kalça abdüksiyonu  N. gluteus inferior ve N. gluteus superior' un innerve ettiği Gluteus maximus, medius ve minimus kasları tarafından gerçekleştirilir. Aşağıda bir örnek olarak kalça abdüksiyon testi verilmiştir.

 

dusuk_ayakabd

Kalça Abdüksiyonu

Hasta yan yatar durumda iken, hastanın kalçası el ile sabitlenir (kalçanın hareket etmemesi için). Diğer el ile uyluk distal bölgesi kavranır. Hasta bacağını yukarı kaldırmaya çalışırken (kırmızı ok) distal bölgede ki el yardımı ile hastanın bacağını yukarı kaldırmasına engel olunur. Aynı işlem diğer tarafta da yapılarak kuvvet kaybının olup olmadığı belirlenir. Kalça abdüksiyonu  N. Gluteus superior tarafından innerve edilen Gluteus medius ve Gluteus minimus kasları tarafından yapılır. Superior Gluteal sinir, siyatik sinir öncesi L4, L5, S1 sinir köklerinden orijin alır. Düşük ayak ile birlikte kalça abdüksiyonun da kuvvet kaybının olması lezyon yerinin radiküler düzeyde olduğunu gösterir.

Bir başka test kalça ekstansiyon testidir. 

dusayak_kalcaext.238Hasta yüz aşağı (prone) yatar durumdadır. Muayene edilecek olan bacak dizden fleksiyondadır. Doktor bir eli ile (A) kalçayı sabitler. Diğer eli ile (B) hastanın uyluğunu aşağı doğru bastırır ( kırmızı ok yönünde kuvvet). Hasta bacağını mavi ok yönünde yukarı doğru kaldırmaya çalışır ve kuvveti tespit edilir. Ayni işlem şikayet olmayan tarafta da yapılarak her ikisi arasındaki fark değerlendirilir. Kalça ekstansiyonu, gluteus maksimus kası ile yapılır. Bu kas inferior gluteal sinir tarafından innerve edilir (L4, L5, S1, S2 sinir köklerinden gelen dallar ile oluşur). Kuvvet kaybı, lezyonun radiküler düzeyde olduğunu gösterir.

Aşağıdaki tablo, motor muayene sonuçlarını göstermektedir.

 

 

Peroneal sinir

Siyatik sinir (*)

L5 radiks

Ayak dorsal fleksiyonu

Zayıf

Zayıf

Zayıf

Ayak plantar fleksiyonu

Normal

Zayıf

Zayıf

Ayak eversiyonu

Zayıf

Zayıf

Zayıf

Ayak inversiyonu

Normal

Zayıf

Zayıf

Aşil refleksi

Normal

Hipo veya arefleksi 

Normal

Kalça abdüksiyonu

Normal

Normal

Zayıf

Kalça ekstansiyonu

Normal

Normql

Normal

Tablo 1: Kuvvet ve Refleks muayene sonuçları

Siyatik sinir bulguları bölümünde, siyatik sinirin hem Fibüler (peroneal) bölümü ve hem Tibial bölümünün zedelendiği durumlarda görülen bulgular yazılmıştır (total siyatik sinir lezyonu) 

 

Duyu kusurları:

Siyatik sinir yada sinir kökü tutuluşlarında duyu kaybı dermatomal özellikte iken, peroneal (fibüler) sinir tutuluşlarında duyu kaybı diz bölgesinin üstüne geçmez.

ayak-duyu

İlgili dosyalar için tıklayınız........

Sitede bulunan tüm sağlık çalışanları ve doktor dosya listesi için tıklayınız...

Site ile  ilgili düşüncelerinizi, eksiklikleri, var ise hataları, sorularınızı iletmek için 

oskocana@yahoo.com.tr   adresine yazabilirsiniz.

03. Ocak  2014  

Dr. Osman Koçanaoğulları - İZMİR

Beyin - Omurilik - Sinir cerrahı



COPYRIGHT   2014    Dr. Osman Koçanaoğulları    İZMİR