baslik

UYARI:  Uyarılar  bölümünü okumadan siteye giriş yapmayınız. Devamı için tıklayınız...




Baziler invajinasyon - İmpresyon


vertsublux
Baziler invaginasyon ve baziler impresyon terimleri genellikle eş anlamlı olarak kullanılmaktadır. Her ikisinde odontoid çıkıntının (dens) foramen magnuma doğru göç etmesidir.
Smoker, W (1)  terminoloji açısından ikisi arasından fark olduğunu bildirmektedir. İnvajinasyon Chiari malformasyonu, siringohidromyeli, Klippel - Feil sendromu gibi konjenital olaylarda görülürken  impresyon  Paget, osteogenesis imperfecta, hiperoparatirodism, romatoid artrit gibi akkiz hastalıklarda görülür. İmpresyonda normal kemik yapı olmayıp, kemik yapının yumuşaması söz konusudur ve nadir görülürler.
İnvajinasyon ifadesinin bir hastalık değil bir radyolojik görüntü olarak kabul edillip olayın nedeninin aydınlatılması daha doğru olduğunu bildirmektedir. Bu dosyada akkiz olan basiler impresyonlar ile ilgili bilgiler bulunmaktadır.

Oluşumu
Burada   örnek olarak Romatoid artrit verilmiştir. Romatoid artritte enflamasyon başlayınca, önce atlas, aksis ve oksipital kemiği bir birine bağlayan bağlarda zayıflık, gevşeme görülür. Atlanto - aksiyal ve atlanto - oksipital instabilite gelişir.  Eflamasyonun devamında atlanto - aksiyal, atlanto oksipital faset eklemlerinde bozulmalar başlar. Aksis atlasa, atlas ta oksipitale yaklaşır. Olayın devamında, oksipital kondiller, Atlas ve Aksis fasetlerinde subkondral kemik kayıpları başlar. Bu olay aksisi atlasa, atlası da oksipitale daha da yaklaştırır. Artık üst servikal (Atlas ve Aksis) vertebraları foramen magnuma doğru göç etmiştir. Atlanto - aksiyal instabilite nedeni ile de dens' in atlas ile olan bağlantısı da çok zayıfladığından, dens foramen magnuma doğru invajine olur. (2, 3)

Klinik önemi
Klinik önemi, üst servikal medulla spinalis ve beyin sapının bası altında kalması sonucu ortaya çıkabilecek durumdur. Klinik tablo;
1- Başın öne eğilmesi ile akut,
2- Uzun süreli etki nedeni ile Beyin - omurilik  sıvısının dolaşımını bozarak ortaya çıkan non-komünike hidrosefali ve siringomyeliye bağlı olarak ortaya çıkar. Bulgular, bası altında kalan yer ile ilgilidir. Klnik tablo başın öne fleksiyonu ile ortaya çıkabilir veya var olan bulgular başın öne fleksiyonu ile artar. Bunlar;

1- Oksipital bölgede ağrı ( C2 sinir kökü basısına bağlıdır)

2- Bilinç düzeyinde bozulma dönemleri ( daha çok konfüzyon şeklinde)

3- Yutma güçlüğü (alt kranial sinir tutuluşuna bağlı)

5- Diazartrik konuşma ( adale yapı kontrolunun kaybı sonrası)

6- Baş dönmeleri,

7- Kortikospinal, spinotalamik, arka kordon liflerinin basısı ile duyu, kuvvet kayıpları (kol ve bacaklarda),

8- Ortostatik hipotansiyon (beyin sapı basısı),

9- Apne (bayin sapı basısı)

 Çok nadir olmakla beraber, akut beyin sapı basısı ile ölüm görülebilir.

Tanı

Yukarıda yazılı olan klinik bulgulara sahip bir hastada ilk yapılacak olan lateral servikal ve odontoid grafilerin alınmasıdır grafilerin alınmasıdır. Bu tetkiklerde bazı ölçümler yapılır. Bunlar;

1- Chamberlain hattı: Sert damaktan (palatum durum)  foramen magnum arka sınırına çekilen hattır. Dens bu hattın 3 mm üstünde ise baziler invaginasyon söz konusudur (6)

2- Mac Gregor hattı: Sert damaktan oksipital kemiğin en alt noktasına çizilen çizgidir. Dens bu hattın 4.5 mm üzerinde ise hasta  baziler invaginasyon tanısı alır (5)

Direkt radyolojik tetkiklerde yaklaşık olarak 6% lık yanılma payı vardır. Bu nedenle BT ve MR gerekir. MR' ın üstünlüğü  bu tetkik ile beyin sapının da görüntülenebilir olmasıdır (4)

chambermacgre




Tedavi

Nörolojik bulgunun ve MR tetkiklerinde basının olması cerrahi endikasyon nedenidir. Bunların yokluğunda yakalık (collar) ile birlikte nonsteroid ilaçlar kullanılabilir. Bu hastaların çok yakından takip edilmeleri ve oluşabilecek şikayet ve belirtiler ler konusunda uyarılmalıdır.
Cerrahide;
1- Belirgin beyin sapı basısı ile, fonksiyon kaybı olması durumunda transoral veya retroparengeal dens rezeksiyonu gerekebilir.
2- Dens migrasyonunda oksipital ve C 2 arası füzyon uygulanır.
(3)


  İlgili yayınlar
1- Smoker, W. Craniovertebral Junction: Normal anatomy, craniometry, and congenital anomalies. Radiographics 14 1994, 255-277   Link

2- Slätis P et al. Cranial subluxation of the odontoid process in rheumatoid arthritis.J Bone Joint Surg Am. 1989 Feb;71(2):189-95.
Pubmed  Link

3-Atlanto-axial Impaction (Basilar Invagination) Wheeless Textbook of orthopedics Link

4- Riew KD et al.  2001 Feb;83-A(2):194-200. Link

5- McGregor line. Link

6- Chamberlain line   Link


Site ile  ilgili düşüncelerinizi, eksiklikleri, var ise hataları, sorularınızı iletmek için

oskocana@yahoo.com.tr   adresine yazabilirsiniz.

Yeni dosyalar yazıldıkça siteye eklenecektir.

10 Ekim 2016 

 Dr. Osman Koçanaoğulları - İZMİR

Beyin - Omurilik - Sinir cerrahı



COPYRIGHT   2014    Dr. Osman Koçanaoğulları    İZMİR